torpil sorunu

meritokrasiye şans verilmesi gerek

abd'den türkiye'ye açılan ekonomik savaşa ilişkin dünyadan türkiye'ye destek mesajları

azerbaycan: ülkemiz, türkiye'nin ekonomisine sermaye yatırmaya devam etmenin yanı sıra türkiye ekonomisinde aktif yer almayı sürdürecektir.

türkiye'nin heyetül tahrir-i şam'ı terör örgütü olarak kabul etmesi

türkiye, olası idlib operasyonu öncesi resmen heyetül tahrir-i şam'ı (el nusra) terör örgütü olarak tanıdı.

tahrir, idlib'in neredeyse %60'ını elinde bulunduruyor. bölgede öso'yu en çok tedirgin oluşum tahrir'di. askeri güçleri bir hayli yüksek.

sizce türkiye idlib operasyonu öncesi böyle bir hamleyi neden yaptı?

2018 pakistan seçimleri

-80.000 oy verme noktasını korumak için 800.000 asker ve polis görevlendirilmiş. siyasi tarihinin neredeyse yarısını darbelerle geçirmiş pakistan için düşündürücü bir durum fakat seçim ortamının güvenilir olmadığı da ortada.

nobel ödüllü ekonomist krugman'ın türkiye'deki durum ile ilgili yazısı

krugman'ın 11.08.2018 tarihli the new york times'ta yayımlanan türk lirasındaki değer kaybı ve türkiye'deki ekonomik durum ile ilgili yazısının çevirisini derlemeye çalıştım:

1998'teki parti gibi

ve şuan bazı şeyler tamamıyla benzer:

bir süredir, asya'da 20 yıl önce gerçekleşen krizi anlamak için uzun zaman harcayanlar bu krizin benzerinin türkiye'de yaşanıp yaşanmayacağını merak ediyordu. artık yeterince eminiz, bu kriz o dönemde olan gibi görünüyor.

senaryo şöyle: bir ülke düşünün, bir anda nedeni ne olursa olsun yabancıların gözdesi haline geliyor ve yıllar içerisinde çok yüklü miktarlarda dışarıdan sermaye çekiyor. burada kritik olan borçlanılan paranın yerel para birimi değil, döviz cinsinden olması. (abd'de durum farklı; geçmişte büyük para akışları aldı fakat böyle savunmasız değil, abd dolarla borçlanıyor.)

ancak bir noktada, bu parti sona eriyor. dışarıdan gelen borcun 'aniden durmasına' neyin neden olduğu çok da önemli değil: bunun nedeni ekonomi politikalarının başına damadın atanması gibi iç gelişmeler olabilir, abd faiz oranlarındaki artış olabilir ya da sizinkine benzer başka bir ülkede yaşanan kriz olabilir.

sorun ne olursa olsun, en önemli şey dış borçların ekonominizi ölüm sarmalına karşı savunmasız hale getirmesidir. güven kaybı, para biriminizin de hızla düşmesine, bu durum döviz cinsi borçların geri ödenmesinin zorlaşmasına, bu da reel ekonominin zarar görmesine ve güvenin daha da azalmasına neden olur. bunun sonucunda da para birimi tekrar düşmeye başlar ve bu döngü devam eder.

sonuçta dış borcun gayrisafi yurtiçi hasılaya (gsyh) oranı çok ciddi bir sıçrama yapar. endonezya; 90'lı yıllardaki finansal krize ,türkiye'de bu yılın başlarındakine benzer olarak, dış borcunun gysh'ye oranı yüzde 60'ın altında girdi. 1998'e kadar daralan endonezya rupiah'ı bu borcu gsyh'nin yaklaşık yüzde 170'ine çıkarttı.

böyle bir kriz nasıl sona erer? etkili bir politikayla karşılık verilmediği sürece ülkedeki herkes iflas edene kadar para birimindeki değer kaybı ve dış borcun gsyh'ye oranınındaki hızlı artış sürer. bir noktada para biriminin zayıf olması bir ihracat patlaması yaratır ve ekonomi de dış ticaret fazlasını temel alarak büyümeye, sonunda da krizden çıkmaya başlar. (bu, türkiye'ye tl'yi cezalandırmak için yaptırımlar uygulayan donald trump'a şaşırtıcı gelebilir.)

bu kısır döngüden çıkmak için kestirme bir yol yok mu? var ama kurnaz bir yol. krizin maliyetini azaltmak için yapılması gereken şey kısa vadede geleneksel adımların dışına çıkan ancak aynı zamanda uzun vadede geleneksel politikalara geri dönüleceğine dair güvenilir garantiler veren bir yaklaşım benimsemek.

bu şöyle işliyor: panik sonucu yaşanacak sermaye kaçışını engellemek için geçici sermaye kontrolleri getirmek ve muhtemelen döviz cinsi borçları ödemeyi reddetmek yoluyla, borç oranının hızlı artışını durdurmak. diğer yandan da krizin bitmesinin ardından mali açıdan sürdürülebilir bir rejim oluşturmak için taşları dizmeye başlamak.eğer her şey yolunda giderse, güven de kademeli olarak tekrar sağlanır ve sonunda da sermaye kontrolleri kaldırılır.

malezya bunu 1998'de yaptı; güney kore de aynı dönemde abd desteğiyle benzer bir yol izledi. on yıl sonra, izlanda sermaye kontrolleri ve borç reddinin bir bileşimi ile çok iyi bir iş yaptı (kesin olarak konuşmak gerekirse, özel bankacıların borçları için kamu sorumluluğunu almayı reddetti).

arjantin de 2002 yılında gelenekselin dışına çıkan politikalarla iyi performans gösterdi ve birkaç yıl sonra borcunun üçte ikisini ödemeyi reddetti. ancak kirchner rejimi, ne zaman durması ve geleneksel politikalara dönmesi gerektiğini bilmiyordu. bu da ülkenin yeniden krizin içine düşmesine neden oldu.

ve belki de bu örnek, bu tarz krizlerle baş etmenin ne kadar zor olduğunu ortaya koyuyor. bunun için hem esnek hem de sorumluluk sahibi bir hükümete sahip olmanız gerek. alınan özel önlemleri uygulayacak kadar teknik yetkinliğe ve bu uygulamaların büyük yolsuzluklara yol açmasını engelleyecek kadar dürüst olmasını söylemeye bile gerek yok.

ne yazık ki, bunlar pek de erdoğan'ın türkiye'sine benzemiyor. elbette ki, trump'ın amerika'sına da benzemiyor. neyse ki, bizim borçlarımız dolar cinsinden.



https://www.nytimes.com/2018/08/11/opinion/partying-like-its-1998.html

https://www.bbc.com/turkce/haberler-45155669

2018 pakistan seçimleri

kardeş ülke pakistan'da halk sandık başında.

- oy verme işlemi tsi 16:00'da sona erecek.
- seçim sürecinde aday ve bürolara 11 terör saldırısı düzenlendi.
- ülke tarihinde 2. kez bir sivil hükümet yerini sivil hükümete devredecek.

edit: ülkenin güneybatısındaki kuetta kentinde oy kullanmak için sıraya giren halka yönelik düzenlenen bombalı saldırıda 5'i polis memuru 28 kişi hayatını kaybetti.

edit 2: anadolu ajansı'nın haberine göre pakistan seçim komisyonu'nun paylaştığı kesin olmayan sonuçlar şöyle:

federal meclisteki 272 sandalyeden 260'ı sahibini buldu, (bkz:imran khan) liderliğindeki pakistan adalet hareketi (ptı) 115 sandalye kazandı. eski başbakan navaz şerif'in partisi pakistan müslüman ligi-navaz (pml-n) sandalyelerin 62'sini, pakistan halk partisi (ppp) ise 43'ünü elde etti.



uluslararası hukuk

hukukun gücü mü yoksa gücün hukuku mu tartışmasının had safhada olduğu hukuk dalı

florence kasırgası

şuana kadar kasırga kaynaklı en az 7 ölü olduğu rapor ediliyor.

abd hakkında komplo teorileri

insanlardaki tanrı, yaratıcı kavramının beyinlerde kabul gördüğü konumdur.hala tek kutuplu dünyanın sürdüğü veya hakim olacağı düşüncenin zihinlerdeki devam etme hali...

orta doğu

kavram olarak yanlış ifade edildiği birçok akademisyen tarafından dile getirilmiş olan bölgedir.

öncelikle doğunun batısını neresi kabul ediyor ki ortasını arap yarım adası ve çevresi kabul ediyoruz diye sorası gelir insanın. dolayısı ile birçok akademisyen doğunun sonunun ortadoğu olarak adlandırılan bölge olduğunu belirtir bu da ortadoğu kavramının aslında yanlış bir kullanım olduğuna işaret eder.

stratejik sözlük whatsapp grubu

merhaba stratejik sözlük'ün kıymetli yorumcu ve yazarları.

sözlüğün yayına girmesinin üzerinden tam 17 gün geçti. çok olmadı her şeyin farkındayız ama yönetim ekibi olarak ilgiden çok memnunuz. neden memnun olmayalım ki 800 üyeyi aştık.

her neyse.

yönetim ekibi olarak dünyayı değiştiren bir karar alarak whatsapp grubu kurmaya karar verdik. sözlüğe dair başlıkların paylaşıldığı, eksikliklerin sizler tarafından daha rahat ifade edilebildiği ve önümüzdeki aylarda organize etmeyi düşündüğümüz buluşma öncesi kaynaşmanın yaşanacağı bir grup. her üyeye kapımız açık.

şayet gruba katılmak istiyorsanız telefon numaranızı "@admin" hesabına mesaj şeklinde göndermeniz gerekiyor. bu kadar. gerisini biz halledeceğiz.

grupta görüşmek üzere.



bağlantı ile gruba dahil ol: https://chat.whatsapp.com/4DYEyknHq8j7nF4HETgWTk

el muhaberat

suriye'nin istihbarat servisidir. geçmişte pkk kamplarında teröristlere eğitim vermiştir. 2013 yılındaki reyhanlı saldırısında parmağı olduğu iddia edilir.

abd'den türkiye'ye silah ambargosu

böyle bi senaryoda milli muharip uçak projesini hızla tamamlamak çok elzemdir ancak bu denli işin içinde olmuşken f35 lerin iptalini onaylayamazlar

[18-22 mart] askeri ve diplomatik gelişmeler

son 5 günde yaşanan askeri ve diplomatik gelişmeler. klasiğe dönen arşivin öne çıkan başlıkları akdeniz'deki doğal gaz araması yapan ülkelerin ittifak girişimleri ve yeni zelanda'daki hükümetin dünyaya verdiği insanlık dersi.

avrupa birliği, abd başkanı trump'ın "golan tepeleri'nde israil'in hakimiyetini tanımanın zamanı geldi." şeklindeki ifadeleri için israil'in bölge üzerindeki egemenliğini tanımadıklarını duyurdu.

pakistan başbakanı han, "islam dünyasında öne çıkan iki lider var biri erdoğan diğeri (malezya başbakanı) mahathir." dedi.

rusya dışişleri bakanlığı sözcüsü zaharova, "(abd'nin) golan tepeleri'nin statüsünü değiştirmeye çalışmak birleşmiş milletler kararlarının doğrudan ihlalidir." dedi.

yeni zelanda'da cuma ezanı devlet televizyonunda canlı yayınlanırken, ülkede kadınların çoğu başörtüsü taktı.

çin’in doğusundaki ciangsu eyaletindeki bir kimya tesisinde meydana gelen patlamada ölü sayısının 44'e, yaralı sayısının 640'a çıktığı bildirildi.

abd genelkurmay başkanı orgeneral dunford, türkiye’nin rusya’dan s-400 hava savunma sistemi almasının iki ülke ilişkileri açısından oldukça zor bir konu olduğunu ancak bu konunun üstesinden gelebileceklerini umduğunu söyledi.

abd dışişleri bakanı pompeo, gkry cumhurbaşkanı anastasiades, israil başbakanı netanyahu ve yunanistan başbakanı çipras, “doğu akdeniz’de ortaya çıkabilecek menfi etkilere karşı mücadele edecekleri” konusunda mutabakata vardıklarını açıkladı.

abd başkanı donald trump, "abd için israil'in golan tepeleri üzerindeki egemenliğini tam olarak tanımanın zamanı geldi." ifadelerini kullandı.

yeni zelanda başbakanı jacinda ardern, 50 kişinin yaşamını yitirdiği saldırıların ardından yarı otomatik askeri tarz ve saldırı tüfeklerinin yasaklandığını açıkladı.

iran silahlı kuvvetleri sözcüsü abdülfazıl şekerci, türkiye ile sınır yakınlarında pkk'ya yönelik ortak bir operasyon yapılmadığını söyleyerek türkiye ile operasyona dahil olduğu açıklamalarını ikinci kez yalanladı.

türkiye'yi ziyaret eden yunanistan dışişleri bakanı katrugalos, "doğu akdeniz'de türkiye'nin de hakları var ve biz bunların farkındayız" dedi.

nato tatbikatı sırasında (ariadne-2019) türk askerlerinin, israil radarının yerleştirileceği girit adasının kuzeyinde su altında türk bayrağı açması yunanistan'da gündem oldu. fotoğraf gelen tepkilerin üzerine nato'nun sayfasından kaldırıldı.

türkiye ve iran'ın sınır hattında 18 mart'ta başlayan ortak operasyonun bir süre daha devam etmesinin kararlaştırıldığı bildirildi.

venezuela lideri maduro, ülkesinin ilaç almak için kullanacağı 5 milyar dolarının yaptırımlarla rehin tutulduğunu söyledi.

avustralya başbakanı morrison, şehirlerin aşırı kalabalıklaşmasını engellemek için göçmen kotasını yaklaşık yüzde 15 azaltma kararı aldıklarını açıkladı.

kazakistan parlamentosu, kazakistan başkenti astana'nın nursultan olarak isimlendirilmesini onayladı. teklif, cumhurbaşkanlığı görevine gelen tokayev'den geldi.

yeni zelanda devlet televizyonları cuma ezanını canlı olarak yayınlayacak ve ülke genelinde iki dakika saygı duruşu yapılacak. başbakan jacinda ardern, saygı duruşu sırasında kadınlardan başörtüsü takmasını istedi.

ingiltere başbakanı theresa may, ab'den brexit'in 30 haziran'a ertelenmesini istedi.

avrupa birliği, google'a reklam hizmeti adsense'de piyasa hakimiyetini kötüye kullandığı gerekçesiyle 1.49 milyar avro para cezası verdi.

pakistan, hazineye kaynak sağlamak için bazı bakanlık ile bakanlıklara bağlı kurum binalarını satma kararı aldı.

lübnan başbakanı hariri, esad rejimine ülkelerine dönmek isteyen suriyeli mültecilerden gönüllülerin isim listelerini verdiklerini ancak bunlardan küçük bir bölümünün kabul edildiğini belirtti.

iran, ırak ve rusya genelkurmay başkanları suriye'ye gelerek esad ile bir araya geldi.

1991 yılından bu yana görevde olan kazakistan devlet başkanı nursultan nazarbayev istifa etti.

yeni zelanda parlamentosu christchurch'de oturum, terör saldırısında katledilen müslümanların anısına okunan kuran tilaveti ile başladı.

rusya lideri putin, ülkedeki gerçeği yansıtmayan “sahte haberlerin” engellenmesine yönelik kararnameyi imzaladı.

brezilya'nın 'latin trump'ı israil destekçisi devlet başkanı jair bolsonaro, ilk yurtdışı gezisini abd'ye düzenledi. bolsonaro, abd turunda cıa'e ziyarette bulundu.

birleşik arap emirlikleri ile fransa 3 hafta sürecek 'hamimat 10' adlı ortak askeri tatbikatını başlattı.

pentagon'un, 2020 savunma bütçesinde ırak ve suriye'de eğit-donat için ayırdığı fonun detayları ortaya çıktı. bütçe detaylarında, ırak güvenlik güçleri için 745 milyon dolar, suriye'de sdg çatısındaki gruplara 300 milyon dolar destek fonu ayrıldığı yer alıyor.

mısır hava kuvvetleri'nin, rusya'dan 20’nin üzerinde su-35 avcı uçağı alacağı bildirildi. [kommersat]

rusya lideri putin, cumhurbaşkanı erdoğan'ı kırım'ın simferopol (akmescit) kentindeki cuma camii'nin açılış törenine davet etti.

israil yüksek mahkemesi, 13 milletvekili bulunan ulusal demokratik meclisi-birleşik arap listesi'nin oluşturduğu blokun seçimlere girme yasağını iptal etti. başbakan netanyahu, konuyla ilgili "terörü destekleyenlerin israil meclisinde yeri yoktur." ifadelerini kullanmıştı.

içişleri bakanı süleyman soylu, bugün pkk’ya karşı iran’la ortak operasyona başlandığını açıkladı.

suriye, ırak ve iran genelkurmay başkanlarının suriye'nin başkenti şam'da bir araya geleceği bildirildi.

24 ülke ile birlikte türkiye'nin de katıldığı nato-gürcistan ortak askeri eğitim programı, gürcistan'ın başkenti tiflis'te başladı.

yeni zelanda başbakanı jacinda ardern, christchurch kentindeki iki camiye düzenlenen ve 50 kişinin hayatını kaybetmesiyle sonuçlanan saldırının ardından silahlanmayla ilgili yasal düzenlemeleri değiştirme konusunda ilke kararı aldıklarını söyledi.

abd genelkurmay başkanlığı, suriye'de 1000 kadar askerin bırakılacağı yönündeki haberin gerçeği yansıtmadığını ve türkiye'nin güvenlik kaygılarının giderilmesine yönelik planlamaların devam ettiğimi açıkladı.

milli savunma bakanı hulusi akar, münbiç ve fırat'ın doğusundaki terör hedeflerine ilişkin, "hiç merak etmeyin bunlarla ilgili bütün planlar yapıldı." dedi.

venezuela devlet başkanı nicolas maduro, kabinesindeki tüm isimlerin görevlerini bırakmaya hazır olmasını istedi.

iran içişleri bakan yardımcısı hüseyin zülfikari, türkiye-iran sınırının kontrolü için (pkk'ya yönelik) ortak operasyon düzenleneceğini belirtti.

abd eski başkan yardımcısı joe biden, 2020'de yapılacak başkanlık seçimlerinde demokrat parti'den aday olacağını duyurdu.

önceki arşiv: [12-17 mart] askeri ve diplomatik gelişmeler

kara hakimiyet teorisi

zannımca adının hissettirdiği duyguyu içerikle sağlayamayan teoridir.

ben olsam "who controls the lands of the earth, controls entire world" derdim.

ıhanet ortakları

ıhanet ortakları
başta türkiye ve ıran’a karşı çeşitli grupları silahlandıran ve abd'ye dünya kamuoyunun gözünün içine bakarak taşeronluk yapan muhammed b. selman...
2016 yılında suudi arabistan savunma bakanı olan muhammed b. selman'ın veliaht prens ve ıç ışleri bakanı olması akabinde abd ile 110 milyar dolarlık silah anlaşması imzalamıştı. o günden bugüne kadar abd'yle trilyonlarca dolarlık anlaşması olan suudi arabistan artık tamamen abd'ye bağımlı hale gelmişti.
hafızamızı yoklayalım, 2017 yazında, bae, mısır, suudi arabistan, katar ile diplomatik ilişkileri kesme kararı almıştı. aslında suudi arabistan'a türkiye'nin uyguladığı ‘’çevreleme politikası’'na bir reaksiyondu bu. sonucunda 300 milyon dolarlık bir silah anlaşmasıyla abd kazanmıştı. trump'ın “dış borcu araplara ödeteceğim sözü akıllara gelmeli”
hatırlayalım geçtiğimiz ağustos ayında, ypg/pyd'ye 100 milyon dolarlık silah bağışlayan suudi arabistan, bu şekilde nereye kadar gidecektir? türkiye elbette tepki gösterecektir. herkes kendi halkına, milletine, devletine karşı olan bir terör örgütüne destek veren, adı, dini, ırkı, bayrağı ne olursa olsun, tepki koyacaktır. ancak anlaşılan o ki suudi arabistan bu kirli işten de geri durmayacaktır. artan gerilim sonunda çatışmaya bile varabilecek boyuta ulaşacaktır.
bae prensi muhammed b. zayid...
suudi arabistan veliaht prensi muhammed b. selman'ı washington'a götürüp, kankası damat kuschner ile tanıştırıp, ardında trump ile görüştüren ve bu görüşmenin ardından abd yörüngesine yeni bir gezegen olarak s. arabistan'ı katan kişi muhammed b. zayid'dir. kendisinden önce veliaht olan iki ağabeyinin şaibeli şekilde kaza geçirerek ölmelerinin ardından veliaht olan prens zayid'in stratejisi, prens selman'ın stratejisine hayli benzemekte. ıddialara göre bae lideri zayid b. nahyan ise ıslam dünyası'nda ateist kimliği ile tanınıyor. kendisinin de aslında müslüman kimliği de şüpheli. yukarıda bahsettiğim katar krizi'nın mimari da bizzat kendisidir. 15 temmuz darbe girişiminin arkasındaki ellerden birisi olduğu konusunda da bir takım iddialar var.
ıki prensin ortak noktası ise, abd dostluğu ve türk düşmanlığı olarak karşımıza çıkıyor. yüz yıl önceki kral hüseyin, kral abdullah karşımıza bu şekilde çıkıyorlar. bölgede etnik, mezhepsel ayrımın önünü açmakta ve kapanmaya yüz tutmuş yaraları kaşımaktalar. sonucunda kaybeden suudi arabistan ve bae olacaktır. çünkü arap toplumu reaksiyon gösteren bir lider ve halk geleneğine sahip bir toplum olarak karşımıza çıkmamıştır. genelde olaylar çözüldükten sonra gözlerini açmışlardır, ümidimiz bu kez senaryonun farklı olmasıdır.

münih konferansı

aynı zamanda çekler "münih ihaneti" olarak da itham ederler. konferans yapıldığı sırada fransa ve ingiltere çekoslovakya ile müttefik olmasına rağmen batılı güçlerin ne yaptığı malum

cumhurbaşkanı erdoğan'ın wsj'deki “dünya esed’i durdurmalı” başlıklı yazısı

bizzat kendisi durduracaktır. zira ilk once sinira asker ve muhimmat takviyesi yapildi. simdi reyhanli saldirisi faili gorevi suriye istihbaratindan aldigini soyluyor yahut soyletiliyor. gorunen o ki hedef rejim olacak.

osmanlı imparatorluğu

koskoca bir kültür mirası.

imperium

buyruk verme ve bunlara uymayanları uymaya zorlama yetkisi.